Terugkeer van de verloren zoon (ca. 1669) – Rembrandt

Van onze redactie
    

Op dit schilderij is Rembrandt’s interpretatie van de Bijbelse parabel uit het Nieuwe Testament (Lukas 15:11-32) ‘de verloren zoon’ te zien. De befaamde Hollandse barokschilder uit de Gouden Eeuw vervaardigde dit werk kort voor zijn dood in 1669. Het behoort tot de collectie van Museum de Hermitage in Sint Petersburg.

Rembrandt, Terugkeer van de verloren zoon, ca. 1669, olieverf op doek, 265 x 208 cm, Hermitage, Sint-Petersburg
Rembrandt, Terugkeer van de verloren zoon, ca. 1669, olieverf op doek, 265 x 208 cm, Hermitage, Sint-Petersburg

Het betreft een ontroerend tafereel, dat een verstilde, nederige sfeer ademt. De emoties van de oude, gebogen man en de knielende, gehavende zoon zijn voor eenieder duidelijk voelbaar. De oudste zoon, die altijd op het rechte pad was gebleven, kijkt zwijgend toe. Ondanks het minimum aan zichtbare expressie, weet Rembrandt feilloos de tragiek van de situatie over te brengen. Het Bijbelse verhaal handelt vooral over spijt en vergiffenis. De jongste zoon had zijn rijke vader vervroegd om zijn erfdeel gevraagd. Zo gauw hij over het geld beschikte, keerde hij zijn ouderlijk huis de rug toe en vertrok hij naar het buitenland om daar alles te verbrassen. Het geld raakte op en hij leidde vervolgens een bitter armoedig bestaan. Om te kunnen overleven, probeerde hij de kost te verdienen als varkenshoeder. Zijn toestand is echter zo armzalig dat hij zelfs hartstochtelijk smachtte naar de peulen die voor de varkens bestemd waren. Dan denkt hij aan thuis, en aan zijn vader, die hij waarschijnlijk veel leed had aangedaan door zomaar met de noorderzon te vertrekken. De dagloners in dienst van zijn vader hadden echter meer te eten dan hij. Uiteindelijk besluit hij terug te keren naar zijn vader om zijn spijt te betuigen en zich aan te bieden als één van zijn dagloners. De oude vader ontvangt hem liefdevol: “Mijn zoon leek verloren, maar hij is weer terug”.