Odilon Redon (1840-1916)

Van onze redactie
 

Pas in de laatste fase van zijn kunstcarrière schilderde Odilon Redon, een belangrijke representant van het symbolisme, in explosieve kleuren. Vóór 1885 werkte hij veelal in zwart-wit en grijstinten. In die periode maakte hij voornamelijk houtskooltekeningen en litho’s (steendrukken).

Odilon Redon, De Boeddha, ca. 1905, pastel op papier, 98 x 73 cm, Musée d’Orsay, Parijs
Odilon Redon, De Boeddha, ca. 1905, pastel op papier, 98 x 73 cm, Musée d’Orsay, Parijs

De zwart-wit druktechnieken leerde hij van zijn leermeester, de etser en graveur Rudolphe Bresdin in Bordeaux. Redon had hem rond 1864 leren kennen, vlak nadat hij ten gevolge van een zenuwinzinking vanuit Parijs terugkeerde naar zijn geboorteplaats. Hij was in 1859 naar Parijs vertrokken om te leren voor architect en was vervolgens als schilder in de leer gegaan bij de uiterst succesvolle kunstenaar Jean-Léon Gérôme. Er is echter maar weinig invloed van de academische neoclassicistische stijl van Gérôme in Redon’s werk te bespeuren.
Net als andere symbolisten, liet Redon zich vooral inspireren door literaire bronnen. Het werk van beroemde schrijvers als Edgar Allan Poe en Charles Pierre Baudelaire had zijn belangstelling, maar ook de ideeën van de romantiek spraken hem aan. De belangrijkste werken uit het oeuvre van Redon worden gekenmerkt door thema's uit de mythologie en fantasiewereld: we zijn in zijn werken getuige van droomwerelden, visioenen en monsters. Daarnaast vormen onderwerpen, gerelateerd aan erotiek en de dood een rode draad in zijn oeuvre. De tragische ‘gevallen engel’ is een terugkerend beeldmotief in zijn werk. Fascinerend is dat hij naast zijn symbolistische werk graag bloemstukken schilderde, waaruit vooral een diepe fascinatie voor de werking van kleur naar voren komt. Zie als voorbeeld daarvan Vaas met bloemen op rood tafelkleed. Dit deel van zijn oeuvre sluit aan bij de experimenteerdrift op het gebied van kleur en vorm, welke het tijdperk van het postimpressionisme kenmerkt, van kunstenaars als Van Gogh, Seurat, Gauguin en Vuillard.
Het werk van Redon werd aan het eind van de jaren negentig van de negentiende eeuw op drie exposities van de vooruitstrevende kunstenaarsgroep Les Vingt geëxposeerd. Deze groep was in Brussel gevestigd, en zette zich af tegen de heersende academieregels van haar tijd. Les Vingt had verschillende vooraanstaande avant-garde kunstenaars onder haar leden, onder wie James Ensor, Auguste Rodin en Jan Toorop. Redon exposeerde ook in andere landen op avant-garde platforms, bijvoorbeeld in 1894 te Den Haag en in 1903 bij de Wiener Secession in Wenen.
 

SCHILDERIJEN EN PASTELS REDON