Haagse
School
'Haagse School' is een benaming voor een groep
kunstschilders die tussen 1860 en 1890 in Den Haag werkten.
Bekende schilders van de Haagse School zijn Jozef Israëls, Anton Mauve,
Johan Hendrik Weissenbruch, Hendrik Willem Mesdag,
Théophile de Bock en Jacob Maris. Ze zetten zich af tegen de behoudende
stijlopvatting die werd onderwezen aan de
kunstacademies. Terwijl traditioneel werkende schilders
uit hun tijd het geschilderde onderwerp idealiserend
weergaven, probeerden zij juist een meer realistische weergave van de werkelijkheid te geven.
In 1847 was Johan Hendrik Weissenbruch één van
de oprichters van het schilderkunstige genootschap Pulchri Studio,
waaruit later de Haagse School ontstond. Criticus Jacob
van Santen Kolff vermeldde in 1875 in het tijdschrift
"De Banier" voor het eerst de naam
Haagse School in zijn artikel "Een blik in de Hollandsche schilderkunst onzer dagen."
|
J.H.
Weissenbruch (1824 – 1903), "Riviergezicht
met pramende boer" (ca. 1870),
olieverf op paneel, 24 x 37 cm, collectie Groninger
Museum, Groningen
|
Doorbraak
in de landschapschilderkunst
De kunstenaars van de
Haagse School waren onder de indruk van het werk
van de kunstenaars van de ' School van Barbizon',
waarmee een groep kunstenaars wordt aangeduid, die
in het midden van de 19de eeuw gingen schilderen
in de vrije natuur met als vaste uitvalsbasis het plaatsje Barbizon,
bij het bos van Fontainebleau onder Parijs. Het
zonder idealisering weergeven van de natuur, door
observatie ter plaatse betekende een revolutie in
de landschapschilderkunst. Kunstenaars zoals
bijvoorbeeld Jules Dupré, Camille Corot, Charles
Francois Daubigny en Jean Francois Millet probeerden het landschap en de sfeer van het moment zo goed mogelijk vast te
leggen.
|
Anton
Mauve, "Morgenrit langs het strand" (1876),
olieverf op doek, 48 x 70 cm, collectie Rijksmuseum
Amsterdam
|
Invloed
van het Impressionisme
In
navolging van de Franse schilders van de School
van Barbizon werkten ook de schilders van de
Haagse School bij voorkeur buiten in de vrije
natuur, met als belangrijkste aandachtspunt de weergave van het licht en de atmosfeer van
het landschap. In het begin was het kleurgebruik van de schilders van de Haagse School
nogal somber, vooral bestaande uit een scala van
gevarieerde grijs tinten. Een criticus schreef
daarover dat de groep meer gebruik maakte van tonen dan van
kleur, dat hij lovend de 'poëzie van het grijs'
noemde. In een later stadium werden de kunstenaars
van de Haagse School sterk beïnvloed door het impressionisme, met als gevolg dat het kleurgebruik lichter en helderder
werd en hun penseelvoering losser. De kunstenaars van de Haagse School
speelden een belangrijke rol in het onder de
aandacht brengen van het impressionisme in Nederland.
Andere - nog niet eerder op deze pagina genoemde
kunstenaars die men nu tot de Haagse school rekent
zijn: Johannes Bosboom, Matthijs Maris, Willem
Maris, George Hendrik Breitner in zijn beginjaren, Isaac Israëls,
W.B. Tholen, Jacobus van Looij, Jan Voerman
Senior, Bernard Blommers, Johan Edward Karsen, W.J.
Weissenbruch, Gerard Bilders, Jan Willem van
Borselen, Floris Arntzenius en Marinus Heijnes.
|
